جلب شخص ثالث وقتی روی میدهد که در جریان رسیدگی به دعوا طرفین یا یکی از آن ها، شخص ثالثی را به آن دعوا بخوانند تا او در دعوا داخل شود. بر خلاف وارد ثالث، در جلب ثالث، طرفین علاقمند به حضور وی در دعوا میباشند.
دعوای جلب ثالث که جزء دعاوی طاری محسوب میشود دارای شرایطی است که مقنن در قانون آیین دادرسی مدنی در مواد ۱۳۵ تا ۱۴۰ در مورد آن بحث میکند که ما ذیلاً به تشریح آنها میپردازیم.
جلب در لغت به معنی کشانیدن و آوردن آمده است و ثالث به معنای سوم میباشد. بر این اساس مفهوم لغوی جلب ثالث: آوردن و کشاندن شخص ثالث خواهد بود. در اصطلاح حقوقی جلب ثالث، عنوان یک دعوای حقوقی است. اگرچه در آیین دادرسی مدنی تعریفی از جلب ثالث ارائه نشده، لیکن مستنبط از ماده ۱۳۵ قانون اخیرالذکر جلب ثالث دعوایی است که طی آن اصحاب دعوا میتوانند شخص ثالثی را برای اثبات یا مطالبه حق خود به دعوا بکشانند. اصطلاحاً به طرفی که دعوای جلب ثالث را مطرح میکند «جالب» و به فردی یا افرادی که به دعوای اصلی فراخوانده میشوند «مجلوب ثالث» گفته میشود. جالب ممکن است به دلایل مختلف اقدام به جلب ثالث به دعوا نماید؛ گاهی یکی از طرفین دعوا صرفاً برای تقویت موقعیت خود در دعوای اصلی اقدام به طرح دعوای جلب ثالث میکند و هیچ خواسته از دادگاه جهت محکومیت مجلوب ثالث ندارد؛ اما گاهی فرد ثالث به دعوا فراخوانده میشود تا محکوم به خواسته خواهان شود یا جالب مستقلاً خواستهای را علیه او مطرح کرده است مانند جایی که فردی به استرداد لاشه چک علیه فردی طرح دعوا میکند، خوانده با این ادعا که چک را به فرزند وی تحویل داده، با طرح دعوای جلب.
طرفی که ثالث را جلب مینماید، جالب و ثالثی که جلب میشود مجلوب ثالث خوانده میشود. مثلاً شخص (الف) منزلی را خریداری کرده، شخص (ب) به عنوان اینکه مالک منزل است طرح دعوا علیه (الف) مینماید. (الف) که مُدعی علیه قرار گرفته، فروشنده (ج) را به دادرسی جلب میکند تا پاسخ (ب) را ارائه نماید.
طرفی که ثالث را جلب مینماید، جالب و ثالثی که جلب میشود مجلوب ثالث خوانده میشود. مثلاً شخص (الف) منزلی را خریداری کرده، شخص (ب) به عنوان اینکه مالک منزل است طرح دعوا علیه (الف) مینماید. (الف) که مُدعی علیه قرار گرفته، فروشنده (ج) را به دادرسی جلب میکند تا پاسخ (ب) را ارائه نماید.
هر یک از طرفین دعوا که جلب ثالثی را لازم بداند، میتواند از دادگاه درخواست جلب او را بنماید. وی باید تا پایان اولین جلسۀ دادرسی، جهات و دلایل خود را اظهار کرده و ظرف سه روز پس از جلسه، دادخواست جلب را تقدیم نماید. چه دعوا در مرحلۀ نخستین و چه در مرحلۀ تجدیدنظر باشد.

وکیل در بندرعباس ، وکیل خوب در بندرعباس ، بهترین وکیل بندرعباس ، وکیل بندرعباس ، وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی در بندرعباس ، وکیل پایه یک در بندرعباس ، وکیل در هرمزگان ، وکیل خوب در هرمزگان ، وکیل دادگستری در بندرعباس ، وکیل و مشاور حقوقی در بندرعباس ، آدرس دفتر وکالت در بندرعباس
شرایط جلب ثالث چیست؟
۱. جالب یکی از طرفین دعوا باشد.
۲. دعوای جلب ثالث با دعوای اصلی مرتبط یا دارای منشاء واحدی باشد.
۳. اظهار دلایل تا پایان اولین جلسه و تقدیم دادخواست حداکثر ۳ روز بعد از جلسه.
۴. دعوای اصلی در جریان رسیدگی باشد.
جریان دادرسی جلب ثالث به چه صورتی میباشد؟
جریان دادرسی پس از تکمیل دادخواست در مورد جلب شخص ثالث، مثل جریان دادرسی اصلی است و شخص ثالثی که جلب می¬گردد خوانده محسوب میشود و اگر مدتِ کافی برای فرستادن دادخواست و رونوشت مدارک برای اطراف دعوا نباشد مدیر دفتر با اجازه رئیس دادگاه، وقت جلسه رسیدگی را تغییر داده و به طرفین ابلاغ مینماید.
چنانچه دادخواست جلب ثالث رد شود، فقط همراه با حکم راجع به اصل دعوا، قابل تجدیدنظر میباشد و اگر قرار ردّ در مرحله تجدیدنظر فسخ گردید، رسیدگی پس از فسخ دردادگاه تجدیدنظر انجام میگیرد و این استثنایی بر اصل عدم رسیدگی در دادگاه تجدید نظر است.
اگر هر دو دعوا با هم رسیدگی شود، دادگاه حکم صادر مینماید. در این حکم ممکن است دو محکوم علیه و دو محکوم ¬له وجود داشته باشد. بدین معنی که خواندۀ اصلی در برابر خواهان اصلی، محکوم شده و ثالث در برابر خواندۀ اصلی محکوم گردد و ممکن است خوانده اصلی و ثالث هر دو در برابر خواهان اصلی، محکوم شوند.
این احتمال هم وجود دارد که هر یک از خواهان یا خوانده اصلی محکوم شده و شخص ثالث محکوم نشود. در صورتی که ثالث محکوم شود، خسارات دادرسی دعوای جلب ثالث به وی تحمیل میشود و در غیر این صورت خسارات دادرسی که به او وارد شده به وسیله جالب باید جبران گردد.
هرگاه هر یک از اصحاب دعوا، حضور شخص ثالثی را در دعوا لازم بداند، از ابتدای دادرسی تا پایان نخستین جلسه رسیدگی حق دارد که جهات و دلایل لزوم حضور شخص ثالث به جهت ارتباط دعوا با وی یا منشأ واحد دعوای جلب ثالث با دعوای اصلی را به نحوی که اتخاذ تصمیم در یکی از دعاوی در دعوای دیگر نیز موثر باشد، اعلام کند.
برای مشاوره در زمینه دعوی جلب شخص ثالث و سایر مباحث حقوقی روی لینک ذیل کلیک نمایید :
سامان عسکری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی در بندرعباس
دخالت اشخاص ثالث چه آثاری دارد؟
۱. اطاله دادرسی: چون دادخواست باید مانند دادخواست اصلی مقدمات خود را طی کند و دادگاه به جای رسیدگی به یک دعوا به دو دعوا رسیدگی میکند.
۲. انحراف قاعده صلاحیت محلی.
۳. مجلوب خوانده محسوب میگردد. پس اگر مدعی امری شود که نیازمند دلیل است اثبات امر به عهده او میباشد. و نیز میتواند او هم شخص دیگری (مجلوب دوم) را به دادرسی جلب نماید.
۴. هرگاه شخص ثالث در موعد مقرر پاسخ نداده و یا در جلسه حاضر نشود، جالب میتواند رسیدگی به دعوا را غیاباً از دادگاه در خواست نماید.
مهلت جلب ثالث چقدر میباشد؟
هرگاه هر یک از اصحاب دعوا، حضور شخص ثالثی را در دعوا لازم بداند، از ابتدای دادرسی تا پایان نخستین جلسه رسیدگی حق دارد که جهات و دلایل لزوم حضور شخص ثالث به جهت ارتباط دعوا با وی یا منشأ واحد دعوای جلب ثالث با دعوای اصلی را به نحوی که اتخاذ تصمیم در یکی از دعاوی در دعوای دیگر نیز موثر باشد، اعلام کند. وی باید حداکثر ظرف سه روز دادخواست را به دادگاه ارایه دهد.
علاوه بر آن، همه اصحاب حاضر در دعوا به عنوان خواندگان دعوای وی محسوب میشوند، ذکر اسامی همه اصحاب دعوا شامل خواهان، خوانده و اشخاص ثالث حاضرشده به عنوان خوانده (به جز خواهان دعوای شخص ثالث حاضر در دعوا اصلی) از سوی دادگاه لازم است.
صدر ماده ۱۳۷ قانون آیین دادرسی مدنی موید این شرط شکلی در تنظیم دادخواست جلب ثالث است. بر اساس این ماده، «دادخواست جلب شخص ثالث و رونوشت مدارک و ضمایم باید به تعداد اصحاب دعوا به علاوه یک نسخه باشد. جریان دادرسی در مورد جلب شخص ثالث، شرایط دادخواست و نیز موارد رد یا ابطال آن همانند دادخواست اصلی خواهد بود.»
همچنین طبق ماده ۱۳۷ قانون آیین دادرسی مدنی در مورد محکومعلیه غیابی باید دادخواست جلب شخص ثالث همراه با دادخواست اعتراض و واخواهی به دفتر دادگاه اعلام شود. بر اساس این ماده، «محکومعلیه غیابی در صورتی که بخواهد جلب شخص ثالث را درخواست کند، باید دادخواست جلب را با دادخواست اعتراض تواما به دفتر دادگاه تسلیم کند. معترضعلیه نیز حق دارد در نخستین جلسه رسیدگی به اعتراض، جهات و دلایل خود را اظهار کرده و ظرف سه روز دادخواست جلب شخص ثالث را به دادگاه تقدیم کند.»
سامان عسکری
وکیل پایه یک دادگستری
عضو کانون وکلای دادگستری مرکز
مدرس دانشگاه
دانشجوی دکتری حقوق خصوصی
آدرس : هرمزگان ، بندرعباس ، حدفاصل چهارراه مرادی و قدس ، نبش کوچه رضوان۴ ، ساختمان مشیر، طبقه سوم واحد ۱۲
شماره های تماس:
۰۷۶۳۲۲۳۲۸۵۷
۰۹۱۹۴۱۰۵۱۲۴
۰۹۰۳۴۱۹۷۱۸۲
دکتر سامان عسکری وکیل پایه یک دادگستری بندرعباس، بهترین وکیل بندرعباس | پذیرش انواع دعاوی حقوقی، کیفری، خانواده و …09194105124