کتاب : ماهیت حقوقی انرژی برق

تألیف: سامان عسکری و رضا زرجان

انتشارات : آموزشی تألیفی ارشدان

سال انتشار : ۱۴۰۱

---

مقدمه کتاب

    نیروی برق یکی از مهمترین منابع انرژی در عصر حاضر است که نقش حیاتی در زندگی بشر امروز ایفا می‌کند. و این موضوع که میزان تولید و مصرف برق یکی از شاخص های مهم توسعه اقصادی کشور است . اصولاً به موازات صنعتی شدن کشورها، تاسیسات عظیم عمرانی متنوعی از قبیل خطوط انتقال نفت و گاز، راه و را‌ه‌آهن، خطوط انتقال و توزیع نیروی برق ایجاد شده است که نیازمند اتخاذ تدابیر و وضع قوانین و مقررات و اجرای صحیح آن‌ها است و به همین دلیل است که در حقوق کشورها مقررات ویژه‌ای به این امر مهم اختصاص پیدا کرده است.

         مال در اصل از فعل ماضی میل است به معنی خواستن در فارسی هم به مال خواسته می گویند. مال در اصلاح چیزی است که ارزش اقتصادی داشته و قابل تقویم به پول باشد در قانون مدنی مال تعریف نشده است.

آیا انرژی برق ، مال یا کالا است؟ اگر مال است مثلی یا قیمی است ؛ در صورتی که مثلی باشد عین معین، کلی در معین یا کلی فی الذمه است یا اینکه با توجه به این موضوع که با انواع مال متفاوت است، اگر چه قابل اندازه گیری از نظر جریان و ولتاژ با ابزار خاص می باشد و اثر آن در مصرف کننده قابل مشاهده است.

         در حقوق کشور ما نیز در چند دهه اخیر قانونگذار برای جلوگیری از ورود ضرر و زیان به این تاسیسات و به منظور کمال و تداوم بهره ‌برداری از آن‌ها، قوانین و مقرراتی را وضع کرده است لیکن این مقررات و قواعد جدید را در قالب یک مفهوم فقهی و سنتی و تحت عنوان حریم تشریع کرده است.

         در مورد خطوط انتقال و توزیع نیروی برق نیز اولین بار قانون سازمان برق ایران مصوب ۱۳۴۶، منطقه‌ای را تحت عنوان حریم، جهت حفاظت و نگهداری از خطوط انتقال و توزیع نیروی برق پیش‌بینی کرد و تصویب‌نامه هیات وزیران که بنا به تبصره ۲ ماده ۱۸ این قانون تصویب شد حریم این خطوط، میزان آن و سایر مقررات مربوط به آن را تعیین کرد و بدین ترتیب کلیه اشخاص از اعمال برخی از تصرفات در فواصل معینی از این خطوط منع شدند.

         این تصویب ‌نامه که در اجرای مفاد تبصره ۲ ماده ۱۸ قانون سازمان برق ایران، که مقرر دارد: «حریم خطوط انتقال و توزیع نیروی برق اعم از هوایی و زیرزمینی با توجه به ولتاژ برق با پیشنهاد وزارت آب و برق و تصویب هیات وزیران تعیین خواهد شد.» تصویب شده است از تاریخ تصویب تاکنون تغییری نکرده و الحاقات اندکی داشته است و تنها اخیراً بحث ضرورت تصویب مقرراتی جدید دراین خصوص به دلیل مسائلی از جمله حقوق مالکین اراضی اطراف خطوط انتقال برق و همچنین حریم‌های متداخل پیش آمده است .

         در صنعت برق، حریم خطوط برق عبارت است از محدوده‌ای فرضی در طرفین مسیر خطوط نیروی برق که به منظور حفظ و نگهداری خطوط انتقال برق به جهت تداوم برق ‌رسانی و همچنین پیشگیری از آسیب‌های انسانی ناشی از تشعشعات برق و خطراتی نظیر برق‌گرفتگی و غیره، با توجه به میزان ولتاژ برق تعیین می‌شود که رعایت این حریم برای کلیه اشخاص ضروری است. رعایت حریم خطوط انتقال و توزیع نیروی برق برای تمام اشخاص حقیقی و نیز اشخاص حقوقی دولتی الزامی است. ماده ۱۰ تصویب نامه حریم مقرر می‌دارد:

         «رعایت حریم و استانداردهای مصوب خطوط نیروی برق از طرف کلیه سازمانهای دولتی و غیردولتی الزامی است و در هر مورد که سازمانهای دولتی بخواهند اقدام به ایجاد تاسیسات جدید نمایند که با خطوط نیروی برق تقاطع نماید یا در حریم آن واقع شود این عمل با جلب موافقت وزارت آب و برق یا موسسات و شرکتهای تابع انجام می‌گردد».

         ضمانت اجرای این ماده در ماده ۷ پیش ‌بینی شده است که به موجب آن «در صورتی که اشخاص برخلاف مقررات آیین‌نامه عملیات تصرفاتی در حریم درجه یک و دو خطوط انتقال و توزیع بنمایند مکلفند به محض اعلام ماموران وزارت آب و برق و موسسات و شرکتهای تابع عملیات و تصرفات را متوقف و به هزینه خود در رفع آثار و عملیات و تصرفات اقدام نمایند». ماده ۹ لایحه قانونی رفع تجاوز از تاسیسات آب و برق مصوب ۳/۴/۱۳۵۹ نیز مقرر نموده است که «چنانچه در مسیر و حریم خطوط انتقال، توزیع نیروی برق، حریم کانالها و انهار آبیاری احداث ساختمان یا درختکاری و هر نوع تصرف خلاف مقررات شده یا بشود، سازمانهای آب و برق برحسب مورد با اعطای مهلت مناسب با حضور نماینده دادستان مستحدثات غیر مجاز را قلع و قمع و رفع تجاوز خواهند نمود. شهربانی و ژاندارمری مکلفند که به تقاضای سازمان ‌های ذیربط برای اعزام مأموران کافی و انجام وظایف مزبور اقدام نمایند».

سامان عسکری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی در بندرعباس

 

وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی در بندرعباس ، وکیل در بندرعباس ، وکیل دادگستری در بندرعباس ، وکیل خوب در بندرعباس ، وکیل در هرمزگان ، بهترین وکیل بندرعباس ، بهترین وکیل هرمزگان ، وکیل پایه یک در بندرعباس ، بندرعباس ، آدرس دفتر وکالت در بندرعباس

 

جهت مشاوره با وکیل و مشاور حقوقی بر روی لینک ذیل کلیک نمایید

سامان عسکری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی

 

سامان عسکری

وکیل پایه یک دادگستری
عضو کانون وکلای دادگستری مرکز
مدرس دانشگاه
دانشجوی دکتری حقوق خصوصی

آدرس : هرمزگان ، بندرعباس ، حدفاصل چهارراه مرادی و قدس ، نبش کوچه رضوان۴ ، ساختمان مشیر، طبقه سوم واحد ۱۲

شماره های تماس:
۰۷۶۳۲۲۳۲۸۵۷

۰۹۱۹۴۱۰۵۱۲۴

۰۹۰۳۴۱۹۷۱۸۲

مطالعه بیشتر